Lịch bảo quản vật phẩm phong thủy theo mùa: nồm ẩm, mưa bão, hanh khô và đợt dọn nhà cuối năm
Trả lời ngắn: mùa nồm ưu tiên chống ẩm, lau khô đồng và gỗ, theo dõi mốc; mùa mưa bão kiểm tra kệ, mang vật phẩm ngoài trời vào và chằng giữ đồ nặng; mùa hanh khô để ý gỗ nứt và đá sốc nhiệt; cuối năm kiểm kê, phủi bụi, lau khô, chụp ảnh lưu tình trạng. Giữ một lịch đơn giản theo mùa giúp vật phẩm bền hơn hẳn so với chỉ lau khi thấy bẩn.
Việt Nam trải dài, mỗi miền một nhịp thời tiết: miền Bắc có mùa nồm và mùa hanh rõ, miền Trung có mùa bão, miền Nam chia mùa mưa và mùa khô. Lịch dưới đây chia theo kiểu thời tiết, mỗi nhà tự xếp vào các tháng phù hợp với nơi mình ở.
Mùa nồm ẩm: kẻ thù của đồng và gỗ
- Đóng cửa sổ vào những ngày nồm nặng, mở lại khi trời hanh.
- Chạy máy hút ẩm hoặc điều hòa chế độ khô ở phòng có nhiều vật phẩm.
- Lau khô đồ đồng, tượng gỗ, đá khi thấy mặt đồ ướt lạnh.
- Kiểm tra đáy tượng, chân đế, mặt sau sát tường xem có mốc, rỉ không.
- Hoãn việc dưỡng sáp gỗ tới khi trời khô.
Trong mùa nồm, đồ đặt sát tường thấm và sát sàn chịu ẩm nhiều nhất. Kê vật phẩm lùi khỏi tường một chút và nâng khỏi sàn bằng kệ thấp.
Mùa mưa nhiều
Mùa mưa kéo dài tạo độ ẩm cao liên tục, nước mưa hắt qua cửa sổ, cửa ban công. Kiểm tra những chỗ nước có thể hắt vào kệ trưng bày, dời vật phẩm xa cửa. Vật phẩm ngoài ban công, sân vườn như tượng đá, chuông gió, chậu gốm cần được lau sau những đợt mưa lớn để không đọng nước, rêu.
Mùa bão, gió lớn
- Trước bão, mang vào nhà chuông gió, đèn lồng, tượng nhỏ, chậu gốm ở ban công và sân.
- Kiểm tra kệ trưng bày đã neo tường chắc chưa, nhất là kệ cao.
- Xếp đồ nặng xuống tầng kệ thấp, đồ dễ vỡ vào tủ có cửa.
- Tượng đá lớn ngoài sân kiểm tra chân đế, không để nghiêng.
- Sau bão, kiểm tra đồ bị nước hắt, lau khô và theo dõi rỉ, mốc trong những ngày sau.
An toàn người là trên hết: không leo trèo ra ban công khi gió đã mạnh chỉ để cất đồ. Việc này làm trước khi bão tới.
Mùa nắng nóng
Nắng nóng làm vật phẩm gần cửa sổ nóng lên, đá màu dễ phai, keo ở đế cây tài lộc mềm ra. Kéo rèm mỏng ở cửa hướng Tây, kiểm tra vật phẩm trên taplo ô tô, mang vào nhà nếu đỗ xe ngoài nắng lâu. Đồ sơn mài, nến, sáp tránh để nơi nóng.
Mùa hanh khô và gió lạnh
Không khí khô làm gỗ co, dễ nứt chân chim ở đầu thớ. Đây là lúc dưỡng một lớp sáp mỏng cho tượng gỗ mộc, kiểm tra vết nứt. Đá có vết rạn tránh để gần máy sưởi rồi đưa ra chỗ lạnh. Gốm sứ không rửa bằng nước nóng già vào những ngày trời lạnh.
Đợt dọn nhà cuối năm
Dịp cuối năm là lúc phần lớn gia đình tổng vệ sinh, cũng là dịp tốt để chăm vật phẩm, nhưng cũng là lúc dễ làm vỡ, làm hỏng vì vội và dùng nhiều hóa chất. Một trình tự gọn:
- Lập danh sách vật phẩm trong nhà, đánh dấu món quý, món dễ vỡ.
- Nhấc vật phẩm khỏi kệ trước khi lau kệ, đặt lên khay lót khăn.
- Phủi bụi, lau khô theo đúng chất liệu: đồng lau khô, gỗ lau khô và dưỡng sáp nếu cần, đá rửa nếu là đá cứng.
- Kiểm tra mẻ, nứt, rỉ, mốc; chụp ảnh lưu tình trạng.
- Đặt lại đúng chỗ, đúng hướng, kiểm tra đế chống trượt.
Với đồ thờ, nhiều gia đình có ngày và lệ bao sái riêng; nên hỏi người lớn trong nhà trước khi động tới.
Bảng lịch gợi ý theo mùa
| Kiểu thời tiết | Việc chính | Vật phẩm cần để ý |
|---|---|---|
| Nồm ẩm | Chống ẩm, lau khô, kiểm mốc | Đồng, gỗ, tranh giấy |
| Mưa nhiều | Tránh nước hắt, lau đồ ngoài trời | Đồ ban công, sân vườn |
| Bão, gió lớn | Cất đồ ngoài trời, neo kệ | Đồ treo, đồ nặng trên kệ cao |
| Nắng nóng | Che nắng, tránh nhiệt | Đá màu, sơn mài, đồ trên ô tô |
| Hanh khô | Dưỡng gỗ, tránh sốc nhiệt | Gỗ, đá rạn, gốm |
| Cuối năm | Kiểm kê, vệ sinh, chụp ảnh | Tất cả |
Ghi chép đơn giản giúp nhớ
Một tờ giấy dán trong tủ hoặc một ghi chú trên điện thoại: món gì, đặt ở đâu, chất liệu, lần cuối lau, lần cuối dưỡng sáp, tình trạng. Với nhà nhiều vật phẩm, ghi chép giúp không bỏ sót món nào và biết món nào hay gặp vấn đề nhất để đổi chỗ.
Vật phẩm ở cửa hàng, văn phòng
Ở nơi kinh doanh, vật phẩm chịu bụi, tay khách và điều hòa nhiều hơn. Đưa việc lau vật phẩm vào danh sách việc định kỳ của nhân viên, có khăn riêng, và kiểm tra kỹ trước những dịp đông khách như đầu năm, ngày vía Thần Tài.
Khi đi xa dài ngày
Trước khi đi xa nhiều ngày, nhất là vào mùa nồm hay mùa bão, cất vật phẩm dễ hỏng vào tủ có gói hút ẩm, mang đồ ngoài ban công vào trong, đóng cửa sổ. Về nhà, mở cửa thông gió rồi mới kiểm tra và lau.
Nhà ở miền Bắc: hai mùa cần chú ý nhất
Với miền Bắc, mùa nồm cuối đông đầu xuân và mùa hanh khô cuối thu đầu đông là hai giai đoạn vật phẩm dễ hỏng nhất. Trong mùa nồm, ưu tiên đồng và gỗ; trong mùa hanh, ưu tiên gỗ và đá có vết rạn. Đợt dọn nhà cuối năm thường rơi vào sát mùa nồm, nên lau xong cần để vật phẩm khô hoàn toàn trước khi đặt lại.
Nhà ở miền Trung: mùa bão là chính
Miền Trung chịu bão và mưa lớn tập trung. Chuẩn bị từ trước mùa bão: kiểm tra neo kệ, chuẩn bị chỗ cất đồ ngoài trời, gói sẵn hút ẩm. Nhà ven biển còn chịu hơi muối quanh năm, đồ đồng cần lau khô thường xuyên hơn và đặt xa cửa hướng biển. Sau mỗi trận bão, kiểm tra vật phẩm cùng lúc với kiểm tra nhà.
Nhà ở miền Nam: mùa mưa và mùa khô
Miền Nam nóng quanh năm, mùa mưa ẩm nhiều, mùa khô nắng gắt. Mùa mưa để ý mốc ở tượng gỗ và vật phẩm sát tường; mùa khô để ý phai màu đá và gỗ ở chỗ nắng, nhiệt trong xe hơi. Không khí luôn nóng nên vật phẩm có keo, sáp, sơn cần tránh chỗ hầm nóng.
Một lịch cho người bận rộn
Nếu không có thời gian theo dõi chi tiết, chỉ cần nhớ bốn lần mỗi năm: đầu mùa nồm, đầu mùa mưa bão, đầu mùa nắng nóng và cuối năm. Mỗi lần dành một buổi kiểm tra toàn bộ vật phẩm theo bảng ở trên. Giữa các lần đó, phủi bụi hằng tuần là đủ.
Có thể đặt nhắc lịch trên điện thoại cho bốn mốc này, kèm một dòng ghi chú ngắn về việc cần làm. Khi lịch nhắc tới, chỉ cần mở bảng ở trên ra làm theo từng dòng. Thói quen này chiếm vài giờ mỗi năm nhưng giữ cho vật phẩm trong nhà bền màu, bền dáng hơn nhiều so với chỉ lau khi đã thấy hỏng.
Chọn vật phẩm hợp khí hậu nơi mình ở
Nhà ở vùng nồm ẩm nên ưu tiên đồ có lớp phủ tốt, ít khe; vùng ven biển hạn chế đồ đồng trần; vùng nắng gắt tránh đá màu ở chỗ sáng. Có thể xem các vật phẩm may mắn trên thegioiphongthuy.com và hỏi kỹ chất liệu để chọn món hợp với khí hậu nhà mình.