Kệ, tủ trưng bày vật phẩm phong thủy: tính tải trọng, neo tường, chống trượt, an toàn cho trẻ nhỏ
Trả lời ngắn: tượng đá, tượng đồng, hốc đá thường nặng hơn người ta nghĩ, nên kệ trưng bày phải được tính tải trọng, neo chặt vào tường và xếp món nặng ở tầng thấp. Lót đệm chống trượt dưới mỗi món, không để món nặng ở mép kệ. Nhà có trẻ nhỏ cần neo cả tủ đứng và chọn chiều cao để trẻ không leo, không kéo được.
Nhiều gia đình sưu tầm vật phẩm lâu năm, có cả một tủ kính hay kệ dài đầy tượng, đá, đồ đồng. Kệ trông chắc, nhưng chỉ cần một tầng quá tải, một con ốc lỏng, một đứa trẻ trèo lên, cả kệ có thể đổ. Bài này đi qua những việc cần làm để tủ kệ trưng bày vừa đẹp vừa an toàn.
Vật phẩm nặng hơn tưởng tượng
Một quả cầu thạch anh đường kính mười phân đã nặng khoảng một ký rưỡi. Một hốc thạch anh tím cỡ vừa có thể vài ký tới vài chục ký. Tượng đồng đúc đặc cao ba bốn mươi phân nặng hàng chục ký. Trước khi đặt lên kệ, hãy cân thử bằng cân sức khỏe: đứng lên cân, ghi số, rồi ôm món đồ đứng lại, lấy hiệu hai lần cân.
Đọc tải trọng của kệ
Kệ mua sẵn thường ghi tải trọng mỗi tầng. Kệ treo tường còn phụ thuộc vào loại tường và loại vít, tắc kê. Tường gạch đặc chịu tốt hơn tường thạch cao, tường gạch rỗng. Nên tính dư: tổng trọng lượng vật phẩm trên một tầng không vượt quá khoảng một nửa tới hai phần ba tải trọng ghi, để có biên an toàn khi có va chạm.
| Loại tường | Kệ treo | Lưu ý |
|---|---|---|
| Gạch đặc, bê tông | Chịu tốt với tắc kê nở | Khoan đúng cỡ tắc kê |
| Gạch rỗng | Cần tắc kê chuyên cho gạch rỗng | Tránh khoan vào mạch vữa |
| Thạch cao | Chỉ cho món nhẹ, cần tắc kê bướm | Món nặng nên dùng kệ đứng |
| Gỗ, vách ngăn | Bắt vít vào khung xương | Dò vị trí khung trước khi khoan |
Neo tủ đứng vào tường
Tủ kính, kệ đứng cao có trọng tâm cao, càng nhiều đồ ở tầng trên càng dễ đổ. Hãy neo đỉnh tủ vào tường bằng ke sắt hoặc dây neo chống đổ, loại dùng cho nội thất. Đây là việc rất nên làm ở nhà có trẻ nhỏ, vì trẻ hay mở cánh tủ, trèo lên tầng dưới để với đồ ở tầng trên, khiến cả tủ nghiêng đổ.
Xếp vật phẩm: nặng dưới, nhẹ trên
- Món nặng nhất đặt tầng thấp nhất, sát vào trong.
- Món nhẹ, nhỏ đặt tầng trên.
- Không xếp chồng vật phẩm lên nhau.
- Chừa khoảng cách giữa các món để không va vào nhau khi chạm.
- Món dễ vỡ như gốm, thủy tinh đặt sâu vào trong.
Cách xếp này hạ trọng tâm cả kệ, giảm nguy cơ đổ, và nếu có món rơi thì từ chỗ thấp, ít nguy hiểm hơn.
Đệm chống trượt và gờ chắn
Lót miếng đệm silicon, cao su mỏng hoặc sáp giữ đồ dưới đế mỗi món. Với kệ kính trơn, đệm càng cần. Kệ đặt ở nơi hay rung như gần cửa đóng mạnh, gần đường xe tải, có thể gắn thêm gờ chắn trước mép kệ hoặc dây cước trong suốt chắn ngang. Với hốc đá đáy không phẳng, dùng đế gỗ khoét vừa hoặc đế kim loại.
Chiều cao kệ khi nhà có trẻ nhỏ
Trẻ nhỏ tò mò, thích chạm vào đồ lấp lánh, thích leo trèo. Món dễ vỡ, nặng, sắc cạnh nên đặt ngoài tầm với, trên tủ có cửa khóa hoặc tầng cao của tủ đã neo. Tầng thấp chỉ nên để món bền, không sắc, không quá nhỏ để trẻ có thể nuốt. Vật phẩm nhỏ như viên đá, đồng xu, hạt vòng rời là nguy cơ hóc thật sự với trẻ dưới ba tuổi.
Tủ kính: thêm lưu ý về kính
Tủ kính đẹp vì nhìn được vật phẩm mà không bám bụi. Chọn kính cường lực hoặc kính dán an toàn, vì kính thường vỡ thành mảnh sắc. Tủ có đèn bên trong nên dùng đèn LED ít tỏa nhiệt, dây điện đi gọn, không để đèn sát món dễ phai màu như đá nhuộm, gỗ sơn.
Kiểm tra định kỳ
- Ba bốn tháng một lần, thử lay nhẹ kệ treo xem có lỏng không.
- Siết lại ốc, vít, kiểm tra tắc kê.
- Xem mặt kệ có võng giữa không; võng là quá tải.
- Thay đệm chống trượt khi thấy chai cứng.
- Dọn bớt món nếu kệ đã chật.
Khi xảy ra rung lắc mạnh
Ở nơi có động đất nhẹ, xe tải lớn qua lại hay công trình gần nhà, kệ trưng bày cần được neo chắc hơn. Khi có rung lắc mạnh, tránh xa kệ và tủ cao, không cố đỡ món đồ đang rơi. Đồ có thể mua lại, thương tích thì không.
Kệ thờ, kệ Thần Tài
Kệ thờ treo tường cần chắc chắn hơn kệ trưng bày thường vì có thêm bát hương, đèn, lễ vật, và có lửa. Nên đặt kệ thờ ở tường đặc, dùng ke đỡ chịu lực tốt, không để mép kệ sát rèm vải. Ban Thần Tài dưới đất cũng nên đặt chỗ vững, không bị va bởi chổi lau nhà hay chân người qua lại.
Chọn chất liệu kệ phù hợp với đồ trưng bày
Kệ gỗ tự nhiên chắc, ấm, hợp với đồ đồng, tượng gỗ, đá; cần chú ý mặt kệ dày đủ để không võng. Kệ ván ép phủ melamine rẻ và nhẹ, nhưng dễ võng giữa khi đặt món nặng lâu ngày, nên đặt món nặng sát cạnh có ke đỡ. Kệ sắt sơn tĩnh điện chịu lực tốt, hợp với hốc đá nặng, nhưng cần lót đệm để không trầy đế đá. Kệ kính đẹp, thoáng, nhưng chỉ nên dùng kính cường lực đủ dày và tránh để món sắc cạnh cọ vào mặt kính.
Đo đạc trước khi khoan tường
Trước khi khoan, dò đường điện, ống nước âm tường bằng máy dò hoặc hỏi bản vẽ nhà. Khoan trúng dây điện là nguy hiểm thật sự. Đo chiều cao kệ so với mặt bàn, ghế sofa bên dưới để không ai đứng dậy va đầu. Dùng thước thủy để kệ thẳng; kệ nghiêng khiến đồ dần trượt về một phía. Nếu không tự tin, nhờ thợ lắp đặt có kinh nghiệm.
Chiếu sáng cho kệ trưng bày
Một dải đèn LED ánh vàng ấm chiếu từ trên xuống làm đồ đồng óng hơn, đá trong hơn. Chọn đèn ít tỏa nhiệt, đặt dây gọn trong rãnh, công tắc dễ với. Tránh đèn chiếu thẳng vào đá nhuộm, gỗ sơn màu suốt ngày vì có thể phai. Tắt đèn kệ khi đi vắng lâu và khi ngủ để tiết kiệm điện và hạn chế nóng trong tủ kín.
Khi đồ trưng bày quá nhiều
Kệ quá tải không chỉ nguy hiểm mà còn làm từng món mất đi vẻ đẹp riêng. Có thể chia đồ thành hai nhóm: nhóm bày và nhóm cất, đổi phiên theo mùa hoặc theo dịp Tết, ngày giỗ. Đồ cất nên bọc giấy mềm, đặt trong hộp có tên, để nơi khô ráo. Cách này giữ kệ thoáng, đồ ít bám bụi và luôn có cảm giác mới mẻ.
Vệ sinh kệ mà không làm rơi đồ
Khi lau kệ, nhấc từng món xuống bàn bên cạnh trước, lau kệ rồi mới đặt lại, thay vì lau vòng quanh món đồ đang đứng trên kệ. Nhấc tượng bằng hai tay, đỡ từ đáy, không cầm vào phần nhô ra như tay, tai, sừng vì đó là chỗ dễ gãy nhất. Món nặng nhờ người thứ hai phụ.
Bày đẹp mà vẫn vững
Một kệ trưng bày tốt nhìn thoáng, mỗi món có khoảng trống riêng, món nặng thấp, món đẹp ngang tầm mắt. Khi muốn thêm đồ đồng cho kệ, có thể xem các mẫu tại các món đồ đồng trên Thế Giới Phong Thủy, hỏi rõ trọng lượng từng món trước khi đặt để tính tải cho kệ nhà mình.